مفهوم اکسیژنرسانی (Oxygen Transmissibility)
اکسیژنرسانی در لنزهای تماسی با مفهوم علمی Dk/t سنجیده میشود، که در واقع میزان نفوذ اکسیژن از ماده لنز به قرنیه است.
- Dk = قابلیت نفوذ اکسیژن در ماده لنز
- t = ضخامت لنز
هرچه عدد Dk/t بیشتر باشد، لنز اجازه عبور اکسیژن بیشتری میدهد، در نتیجه چشم سالمتر و خنکتر باقی میماند.
چرا اکسیژنرسانی حیاتی است؟
اکسیژن کم یا ناکافی باعث کاهش سوختوساز سلولهای قرنیه، تجمع لاکتات، تورم و نازک شدن قرنیه میشود. در درازمدت، این کمبود ممکن است مشکلاتی مثل:
- خشکی شدید چشم
- قرمزی مداوم و احساس سوزش
- ادم قرنیه (تورم)
- تغییر شکل سطح قرنیه (Hypoxia-induced warping)
- و حتی در موارد شدید، افت شفافیت بینایی
را به دنبال داشته باشد.
تفاوت میان لنزهای معمولی و سیلیکونهایدروژل
در لنزهای قدیمیتر که از مواد هایـدروژل سنتی ساخته شدهاند، اکسیژن فقط از طریق رطوبت سطحی و محتوای آب موجود در لنز منتقل میشود. هر چه میزان آب در ماده بیشتر بود، لنز اکسیژن بیشتری عبور میداد. اما مشکلی وجود داشت:
آب زیاد باعث تبخیر و خشکی چشم میشد، مخصوصاً در محیطهای گرم یا هنگام کار طولانی با موبایل و کامپیوتر.
نسل جدید لنزها یعنی سیلیکونهایدروژل (Silicone Hydrogel) این معادله را تغییر داد. در این مواد، مسیر عبور اکسیژن دیاکسید سیلیکونها هستند، نه آب. بنابراین حتی با رطوبت کمتر، انتقال اکسیژن چند برابر بهتر میشود.
نتیجه: چشم سالمتر، استفاده طولانیتر و کاهش چشمگیر سوزش و قرمزی.
چه عواملی اکسیژنرسانی لنز را کاهش میدهند؟
- استفاده بیشتر از زمان توصیهشده (مثلاً خوابیدن با لنز روزانه)
- آلودگی سطح لنز بر اثر چربی یا پروتئین اشک
- ضخامت زیاد مرکز لنز در لنزهای طبی قوی
- استفاده در محیطهای خشک یا با تهویه هوای سرد (مثل کولر)
- استفاده از محلولهای غیرمناسب که باعث کاهش رطوبت لنز میشوند
چگونه لنزی با اکسیژنرسانی بهتر انتخاب کنیم؟
واژههایی که هنگام خرید باید به آنها توجه کنید:
- عبارت “High Oxygen Permeability” یا “Dk/t ≥ 100” روی بستهبندی
- نوع ماده: Silicone Hydrogel
- برندهای معتبر جهانی که گواهی FDA/CE دارند
- بررسی تجربه سازگاری چشم با لنزهای مشابه (در تارالنز معمولاً طبق نوع چشم و میزان خشکی انتخاب میشود)
نقش محلول نگهدارنده در اکسیژنرسانی
حتی بهترین لنز سیلیکونهایدروژل اگر با محلول نامناسب شسته شود، اکسیژنرسانی آن کاهش مییابد. محلولهای مناسب چشمهای حساس باید خاصیت سازگاری یونی و رطوبت بالا داشته باشند تا منافذ عبور اکسیژن بسته نشود. توصیه میشود از محلولهای معتبر دارای ترکیب طبیعی یا هیالورونیک اسید استفاده شود.
نکات کلیدی برای حفظ سلامت چشم هنگام استفاده از لنز
- هرگز بیش از زمان مجاز از لنز استفاده نکنید.
- شبها حتما لنز را بردارید مگر اینکه نوع آن مخصوص خواب باشد.
- لنز را با محلول تازه ضدعفونی کنید؛ آب شیر خطرناک است.
- در صورت خشکی یا سوزش، از قطره مرطوبکننده لنز استفاده کنید.
- اگر قرمزی یا تاری ادامهدار دیدید، به اپتومتریست مراجعه کنید.
نتیجهگیری
اکسیژنرسانی در لنز تماسی دقیقاً مثل تنفس برای قرنیه است. هرچه لنز اجازه عبور اکسیژن بیشتری بدهد، چشم شما سالمتر و شفافتر خواهد بود. انتخاب لنز با اکسیژنرسانی بالا، نه تنها راحتی چشم را افزایش میدهد بلکه از بیماریهای طولانیمدت قرنیه و کاهش بینایی پیشگیری میکند.
در نهایت، مدلهای جدید سیلیکونهایدروژل و محلولهای مخصوص چشمهای حساس که توسط برندهایی چون میس لنز، الکسا، ولورا و آناستازیا در مجموعه حرفهای تارالنز عرضه میشوند، همین فناوری را برای کاربران فراهم کردهاند تا تجربهای ایمن و طبیعی در تمام طول روز داشته باشند.
دیدگاه خود را بنویسید